Xoắn đại tràng – Những điều cần biết

Xoắn đại tràng là một bất thường về đại tràng có tính nguy hiểm, cần được xử trí ngay để không ảnh hưởng đến sức khỏe và tính mạng của người bệnh. Cùng tìm hiểu về căn bệnh này để có biện pháp phòng ngừa và chữa trị hiệu quả.

Xoắn đại tràng là bệnh gì?

Xoắn đại tràng là tình trạng đại tràng bị xoắn vòng. Thậm chí có nhiều trường hợp vòng xoắn lên đến 180 – 540 độ. Tình trạng này gây nên các triệu chứng khó chịu như đầy hơi, trướng bụng, tắc nghẽn mạch máu và thiếu máu.

Xoắn đại tràng gây tác động xấu đến hoạt động của nhu động ruột trong việc đẩy chất thải ra khỏi cơ thể. Ngoài ra, vị trí xoắn cũng gây áp lực lên đại tràng, là nguyên nhân có thể dẫn đến một số bệnh lý khác về đại tràng.

Xoắn đại tràng là bệnh lý có thể gặp ở bất cứ ai, ở nhiều độ tuổi khác nhau. Tuy nhiên, nam giới là đối tượng dễ mắc bệnh hơn nữ giới và người độ tuổi trung niên chiếm tỉ lệ cao trong số các ca mắc bệnh.

Có những loại xoắn đại tràng nào?

Bệnh xoắn đại tràng có hai loại chính sau:

Xoắn đại tràng sigma

Loại xoắn đại tràng này chiếm 8% tổng số trường hợp bị tắc ruột, gặp nhiều ở người thuộc độ tuổi trung niên và trẻ nhỏ. Đây là loại xoắn đại tràng phổ biến, thường xảy ra ở nam giới hơn nữ giới.

Xoắn đại tràng loại này sẽ xoắn theo chiều ngược kim đồng hồ, cứ xoắn một vòng rưỡi thì lại gây nên các tình trạng như tắc nghẽn mạch máu, thiếu máu cục bộ nên cần được cấp cứu sớm để tránh biến chứng hoại tử hoặc thủng ruột. Bệnh lý này có thể biến thành cấp tính hoặc mãn tính nếu để lâu không chữa.

Xoắn manh tràng

Xoắn manh tràng cũng có thể gặp ở bất cứ ai nhưng độ tuổi dễ mắc nhất là từ 20 – 40 tuổi, rất hiếm gặp ở trẻ nhỏ. Xoắn manh tràng chiếm khoảng 1 – 3% các trường hợp bị tắc nghẽn ruột.

Khác với xoắn đại tràng sigma, xoắn manh tràng là tình trạng xoắn quanh trục lên do dây dính nên sẽ gập lên theo chiều của trục ngang. Xoắn manh tràng có hai hình thức:

  • Xoắn thật sự: Hình thức này chiếm 2/3 trường hợp xoắn manh tràng. Những trường hợp này có nguy cơ rất cao dẫn đến hoại tử.
  • Gập góc manh tràng: Là tình trạng manh tràng bị gập lên theo chiều trục ngang.

Triệu chứng của bệnh xoắn đại tràng

Tùy vào loại xoắn cũng như tình trạng bệnh mà mỗi người sẽ có những triệu chứng khác nhau. Tuy nhiên, đa số người bệnh sẽ gặp phải những triệu chứng sau:

  • Đau bụng: Khi bị xoắn đại tràng, người bệnh sẽ bị đau dữ dội tại vị trí bị xoắn. Sau đó, cơn đau sẽ lan rộng hơn sang các vùng xung quanh của ổ bụng.
  • Bụng phình to bất thường kèm theo cảm giác đau, khó chịu.
  • Luôn có cảm giác trướng bụng, đầy bụng. Thông thường, cảm giác này tập trung ở bên trái thì là xoắn đại tràng sigma còn cảm giác tập trung ở bên phải thì là xoắn manh tràng.
  • Cảm giác buồn nôn, nôn, đại tiện khó khăn.

Khi có những biểu hiện trên, người bệnh đi khám để xác định được chính xác bệnh tình mà mình đang mắc phải.

Nguyên nhân gây xoắn đại tràng

Hiện nay chưa có một nghiên cứu nào khẳng định được nguyên nhân gây xoắn đại tràng nhưng các nhà khoa học cũng đã chỉ ra được một vài nguyên nhân chính gây nên bệnh lý này.

Tuy nhiên, tùy vào loại xoắn đại tràng sẽ do các nguyên nhân khác nhau gây nên. Cụ thể:

Nguyên nhân gây xoắn đại tràng sigma

  • Đại tràng sigma dài: Nếu phần đại tràng sigma có chiều dài vượt trội, dài hơn so với thông thường là nguyên nhân dẫn đến tình trạng xoắn đại tràng. Đại tràng sigma quá dài có thể do bẩm sinh hoặc do biến chứng của một bệnh lý đại tràng nào đó.
  • Khoảng cách giữa hai chân đại tràng sigma quá gần nhau.
  • Rễ mạc treo củ đại tràng ngắn hơn so với thông thường.
  • Táo bón liên tục hoặc đại tràng bị phình bẩm sinh.

Nguyên nhân gây xoắn manh tràng

Với trường hợp này, nguyên nhân chính gây nên là do sự bất thường ở phần cố định đại tràng lên manh tràng, do ăn quá no hoặc do bà bầu bị u vùng chậu.

Xoắn đại tràng có nguy hiểm không?

Đây là mối quan tâm của nhiều người vì bệnh lý nào cũng có thể tiềm ẩn nguy cơ gây hại. Xoắn đại tràng không chỉ gây những triệu chứng khó chịu như đau bụng, trướng bụng, táo bón… mà nó còn gây nhiều biến chứng nguy hiểm nếu không được điều trị sớm.

  • Tụt hút áp, thiếu máu cục bộ.
  • Cơ thể luôn cảm thấy mệt mỏi, choáng váng.
  • Nhiễm khuẩn huyết.
  • Hoại tử hoặc thủng đại tràng. Nếu không được cấp cứu sớm có thể đe dọa đến tính mạng của người bệnh.

Xem thêm: nội soi tiêu hóa

Điều trị xoắn đại tràng như thế nào?

Nhờ những tiến bộ trong Y học hiện đại mà bệnh xoắn đại tràng đã có thêm nhiều phương pháp điều trị đem lại hiệu quả cao, an toàn cho người bệnh và nhanh hồi phục hơn.

Khi có những triệu chứng bất thường, nghi ngờ bị xoắn đại tràng, bác sĩ sẽ chỉ định người bệnh chụp X-quang hoặc chụp CT để xác định chính xác bệnh lý cũng như nắm được tình trạng bệnh, vị trí và mức độ xoắn. Từ đó, sẽ đưa ra phương pháp chữa trị phù hợp để đem lại kết quả cao nhất.

Tùy vào tình trạng bệnh đã bị hoại tử hay chưa, bác sĩ sẽ chỉ định phương pháp chữa trị khác nhau:

Trường hợp chưa hoại tử

Bác sĩ sẽ tiến hành nội soi đại tràng hoặc thụt barium để thực hiện các động tác tháo xoắn. Sau đó, sẽ sử dụng các dụng cụ y khoa tiên tiến để phẫu thuật đính manh tràng và đại tràng vào thành bụng, hạn chế bệnh tái phát.

Trường hợp có dấu hiệu hoại tử

Những trường hợp này bệnh đã diễn tiến nặng, có nguy cơ gây tử vong rất cao nếu không được xử trí sớm và chính xác. Với trường hợp này bác sĩ sẽ chỉ định cấp cứu nhanh nhất có thể.

Phẫu thuật trong trường hợp này rất dễ bị tai biến nên cần được chú trọng và hết sức cẩn thận.

Biện pháp phòng ngừa xoắn đại tràng

Xoắn đại tràng nhẹ có thể được chữa trị đơn giản, dứt điểm nhưng những trường hợp bệnh nặng, tiềm ẩn nhiều nguy cơ nguy hiểm, thậm chí đe dọa đến tính mạng người bệnh nên việc phòng ngừa ngay từ đâu là giải pháp hữu hiệu nhất để bảo vệ sức khỏe và tính mạng của chính mình.

Hãy áp dụng ngay các biện pháp dưới đây:

  • Hạn chế ăn quá no, chỉ ăn vừa đủ.
  • Không nên uống quá nhiều nước ngay sau khi vừa mới ăn no.
  • Bổ sung đầy đủ các nguồn dinh dưỡng khác nhau, nhất là những thực phẩm tốt cho hệ tiêu hóa.
  • Tạo thói quen đi đại tiện mỗi ngày, nên đi trong một khung giờ nhất định, tốt nhất là đi đại tiện vào buổi sáng để đường ruột không phải chịu nhiều áp lực.
  • Uống đủ nước mỗi ngày.
  • Hạn chế ăn các thực phẩm nhiều dầu mỡ, chất kích thích, chất bảo quản.
  • Tạo thói quen tập thể dục thể thao mỗi ngày để tăng cường sức khỏe và giúp hệ tiêu hóa khỏe mạnh hơn.

Những biện pháp trên chỉ có tính phòng ngừa tương đối. Khi thấy cơ thể có những biểu hiện bất thường, người bệnh cần đi khám ngay tại cơ sở y tế uy tín để được chẩn đoán chính xác bệnh lý mình đang mắc phải. Từ đó, các bác sĩ sẽ chỉ định phương pháp điều trị thích hợp nhất, đem lại hiệu quả chữa trị cao và ngăn ngừa biến chứng nguy hiểm có thể xảy ra.

Xem thêm: nội soi gan

 

Leave a Reply